Model: M-346 Master,
Producent: Italeri,
Nr kat.: 1480
Skala: 1:72
Tworzywo: model wtryskowy,
Malowanie: 2 x Włochy, 1 x Polska, 1 x Grecja, 1 x Singapur

Zapowiedź tego modelu wywołała dość sporo emocji w naszym rodzimym środowisku modelarskim. Nie ma się zresztą co dziwić, bo samolot ten dawna pozostaje na wyposażeniu polskiego lotnictwa wojskowego, zaś szeroko dostępnego modelu w skali 1/72 ewidentnie brakowało. Dlatego też, praktycznie po powrocie ze sklepu modelarskiego i obejrzeniu dokonanego zakupu, uznałem, że model ten jest na tyle ważny, że postanowiłem poświęcić mu nieco więcej uwagi i spostrzeżeniami podzielić się w tym miejscu. Może ułatwię komuś podjęcie decyzji, albo jedna albo w drugą stronę?
We wstępie użyłem określenia „szeroko dostępnego” modelu. Fakt, na rynku jest miniatura tego samolotu w skali 1/72. To żywiczny zestaw firmy Grand Models z Grecji, z racji technologii dość drogi i wymagający doświadczenia. Model, który tu za chwilę zaprezentuję to zestaw wtryskowy od popularnego producenta, a zatem dostępniejszy dla szerszego grona modelarzy, także tych, którzy dopiero zaczynają swą przygodę z tym hobby.
![]() |
![]() |
Wracając do samego zestawu, jest to klasyczna „Italerka” jaką doskonale znamy, bowiem jeśli chodzi o sposób wydania i konfekcjonowania tego zestawu, nic nie zmieniło się w ciągu kilku ostatnich lat. Kartonowe pudełko, otwierane z boku, jedno z najmniejszych rozmiarowo. Z przodu boxart i podstawowe informacje o zestawie, w tym ta najważniejsza – „100% New Moulds”, czyli model zupełnie nowy, a nie jakiś dziwny wynalazek w nowym pudełku. Na odwrocie boczne sylwetki z opcjami malowań, jakie przygotował producent. W środku znajdziemy foliową torebkę z wypraskami, kalkomanię i instrukcję.
![]() |
![]() |
Podstawę zestawu stanową dwie wypraski, tej samej wielkości, wykonane z szarego polistyrenu. Pierwsza z nich zawiera gównie elementy konstrukcji płatowca.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Od razu zwraca uwagę dość skomplikowany podział technologiczny modelu. Cześć nosowa składa się prawej i lewej połówki. Do niej dochodzi centralna część wraz z skrzydłami, która z kolei ma podział na górną i dolną część. Na koniec sekcja ogonowa wraz ze sterem kierunku, która podobnie jak nos jest podzielna na prawą i lewą część. Nie muszę oczywiście dodawać, że zanim złożymy to w całość musimy w środku dość sporo zainstalować – kokpit luki podwozia, wloty powietrza i dysze.
![]() |
![]() |
Teraz kilka zdań na temat faktury powierzchni, która już została skrytykowana na jednym z forów modelarskich. Fakt linie podziału i nity wydają się być przeskalowane i po prostu nie pasują do skali 1/72. Też mam takie wrażenie, że można było to wykonać w sposób bardziej finezyjny. Z drugiej strony wiem, że po przeszlifowaniu powierzchni, po sklejeniu modelu w całość i nałożeniu surfacera nie będzie to tak razić. Z dwojga złego wolę takie podziały, niż za płytkie i zanikające, które trzeba potem odtwarzać.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Tak natomiast prezentują się niektóre elementy wyposażenia modelu, takie jaj kokpit czy luki podwozia. Tu nie mam uwag. Wystarczy spojrzeć na tablice przyrządów, czy golenie podwozia. Jedyne czego zabrakło to pasy przy fotelach. Nie ma ich także w formie blaszki czy kalkomanii. Pozostaje poczekać na jakieś zestawy waloryzacyjne, które zapewne się pojawią, lub radzić sobie samemu.
![]() |
![]() |
Druga wypraska to dolne powierzchnie skrzydeł, powierzchnie sterowe, dalsza cześć drobnych detali oraz podwieszane środki walki.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Tak to się prezentuje z bliska. Duży plus za wykonanie wszystkich powierzchni sterowych jako oddzielnych elementów. Co więcej, usterzenie poziome można wykonać jako ruchome. Kolejny plus to nie potraktowanie po macoszemu wlotów powietrza. Mają one pełne kanały prze które będą widoczne przednie części silników.
![]() |
![]() |
Zestaw zawiera dość sporo podwieszanych środków walki, takich jak pociski AIM-9L, bomby GBU-12, dwa typy zasobników DATA oraz Litenieng a także podwieszane zbiorniki paliwa. Wszystko to wygląda całkiem przyjemnie, co więcej bomby mają pełne korpusy i obyło się bez jamek skurczowych. Można to wszystko wykorzystać, można także użyć jakiś drukowanych zamienników.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Oszklenie to z kolei niewielka ramka, na niej znajdziemy oczywiście osłonę kabiny, podzielona na limuzynę i wiatrochron oraz kilka mniejszych detali. Ramy bez zarzutu, równe i wyraźne. Przejrzystość także, nieco mniej finezyjnie odtworzono natomiast imitację systemu MDC. A może udzieliło mi się czepialstwo?
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
No to teraz kalkomania. Można się było spodziewać, że wykona ją firma Cartograf, która od lat dostarcza kalkomanie firmie Italeri. Średniej wielkości arkusz, zawierający wszystko co jest potrzebne do wykonania modelu w jednej z pięciu opcji malowania. Strony merytorycznej nie podejmuję się oceniać, bo nie siedzę w temacie na tyle głęboko. Na moje potrzeby aktualnie wystarcza, tym bardziej, że mamy całkiem niezłe kalki na obie tablice przyrządów.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Producent przygotował na pięć wariantów malowania. Dwa włoskie, w tym jedno okolicznościowe. Po jednym greckim, z Singapuru no i oczywiście na naszego „Bielika” ze Szkoły Orląt, konkretnie samolot 7716. Wiadomo, że to malowanie będzie się u nas cieszyć największym powodzeniem z wiadomych zresztą względów. Warto jednak przed przystąpieniem do budowy sprawdzić, czy model ma poprawną konfigurację, czy czegoś nie trzeba będzie dorobić (jak w przypadku zestawu firmy Kinetic w skali 1/48), no jakie podwieszenia mu zaaplikować. Na szczęście materiałów na ten temat jest sporo. Schematy malowania w postaci kolorowych tablic zamieszczono na końcu instrukcji.
![]() |
![]() |
Ta ma zaś postać kolorowej broszury wydanej elegancko na kredowym papierze. W środku znajdziemy łopatologiczne rysunki instrukcyjne, które bez problemu przeprowadzą nas przez poszczególne etapy budowy. Żeby z taką instrukcją coś pokręcić, to się trzeba naprawdę postarać.
Tak zatem wygląda M-346 Master w skali 1/72 w wykonaniu firmy Italeri. Czekałem na ten model, kupiłem i pewnie go skleję, nie wiem tylko jak. Czy prosto z pudełka, czy też poprawię i zwaloryzuję to i owo. Jeszcze nie wiem. Wiem na pewno, że warto było na niego czekać, nawet pomimo tych rzeczy na które zwróciłem uwagę i które można było zrobić lepiej. Model z uwagi na dość skomplikowany podział raczej dla modelarzy z pewnym doświadczeniem w klejeniu współczesnych odrzutowców.
Marcin "Marwaw" Wawrzynkowski

































































































